Quốc hội xem xét 13 chính sách đặc thù áp dụng trong Trung tâm tài chính quốc tế

Ngày 11/6, tiếp tục Kỳ họp thứ 9, Quốc hội đã nghe Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình giới thiệu về vai trò và ý nghĩa của Trung tâm Tài chính quốc tế.

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình cho biết, mục tiêu trong năm 2025 thành lập một Trung tâm tài chính quốc tế, đặt tại hai địa điểm là Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng. Hai thành phố đang tích cực chuẩn bị cho việc này.

Việc phát huy các lợi thế cạnh tranh để hình thành Trung tâm tài chính quốc tế sẽ giúp Việt Nam kết nối thị trường tài chính toàn cầu, thu hút các tổ chức tài chính nước ngoài; tận dụng cơ hội dịch chuyển dòng vốn đầu tư quốc tế.

Theo Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ, việc xây dựng Nghị quyết của Quốc hội về Trung tâm tài chính quốc tế với các cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội để thu hút dòng vốn quốc tế phục vụ cho 3 đột phá chiến lược, các động lực tăng trưởng truyền thống và động lực tăng trưởng mới như kinh tế số, kinh tế xanh, đổi mới sáng tạo…

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình. Ảnh: Quốc hội

Đồng thời, phát triển dịch vụ tài chính cao cấp, thử nghiệm và quản lý các thị trường mới do thực tiễn đặt ra như tài sản số, tín chỉ các-bon…; hình thành nguồn nhân lực chất lượng cao; kết nối với kinh tế thế giới và nâng tầm vị thế của Việt Nam trên thị trường tài chính toàn cầu; góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế đất nước…

Báo cáo trước Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết có 13 chính sách đặc thù áp dụng trong Trung tâm tài chính quốc tế gồm: Chính sách ngoại hối, hoạt động ngân hàng; tài chính, phát triển thị trường vốn; thuế; xuất, nhập cảnh, cư trú, lao động đối với chuyên gia, nhà đầu tư và chính sách việc làm, an sinh xã hội; đất đai; xây dựng, môi trường; thử nghiệm có kiểm soát cho fintech và đổi mới sáng tạo; ưu đãi theo lĩnh vực và chính sách đối với nhà đầu tư chiến lược; phát triển hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội; xuất khẩu, nhập khẩu và phân phối hàng hóa, dịch vụ; phí, lệ phí; giải quyết tranh chấp trong hoạt động đầu tư, kinh doanh…

Thảo luận tại tổ, các đại biểu Quốc hội (ĐBQH) nhất trí với sự cần thiết thành lập Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam nhằm nắm bắt, tận dụng thời cơ để tạo thêm động lực cho sự đột phá tăng trưởng trong thời gian tới.

Toàn cảnh Kỳ họp. Ảnh: Quốc hội

Đại biểu Trần Hoàng Ngân (Đoàn ĐBQH Thành phố Hồ Chí Minh) nhấn mạnh, cần sớm ban hành Nghị quyết của Quốc hội về trung tâm tài chính quốc tế ở Việt Nam nhằm hỗ trợ công tác huy động vốn, huy động nguồn lực cho đầu tư phát triển; phát triển dịch vụ tài chính – ngân hàng nhằm thúc đẩy sự phát triển.

Nền kinh tế Việt Nam với độ mở lớn, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu bằng khoảng 1,7 lần tổng giá trị sản xuất (GDP), tổng giá trị kim ngạch xuất khẩu khoảng 800 tỷ USD, nhu cầu về dịch vụ tài chính – ngân hàng để hỗ trợ cho nền kinh tế là rất lớn, như: Dịch vụ thanh toán, dịch vụ vận chuyển, dịch vụ bảo hiểm, dịch vụ tái bảo hiểm các hoạt động thương mại quốc tế; các sản phẩm về tài chính, phái sinh, tiền số, tài sản số… trong giao dịch hàng hóa.

Việc thành lập Trung tâm tài chính quốc tế còn giúp Việt Nam học tập, chia sẻ nhiều công nghệ hiện đại, hội tụ nguồn nhân lực chất lượng cao của quốc tế; giúp Việt Nam hội nhập quốc tế sâu rộng hơn, mở rộng kết nối với hệ thống tài chính quốc tế; đồng thời, góp phần nâng cao tiêu chuẩn, chất lượng hoạt động của các tổ chức tài chính trong nước, qua đó, góp phần nâng cao tính an toàn của hệ thống tài chính trong nước.

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa (Đoàn ĐBQH Thành phố Hồ Chí Minh) đề cập đến nguy cơ về lừa đảo, thao túng, trốn thuế… Do đó, cần có hệ thống pháp luật đồng bộ và hoàn thiện để bảo vệ các thành viên tham gia.

Đại biểu cũng đề nghị cần đánh giá sự vận hành của Trung tâm tài chính quốc tế với hệ thống tài chính quốc gia như thế nào để bổ sung, hoàn thiện hệ thống pháp luật trong thời gian tới.

Đại biểu Nguyễn Thị Lan (Đoàn ĐBQH thành phố Hà Nội). Ảnh: Phạm Thắng

Đại biểu Nguyễn Thị Lan (Đoàn ĐBQH thành phố Hà Nội) cho rằng, Trung tâm tài chính quốc tế đã có mặt ở nhiều quốc gia, nhiều quốc gia đã rất thành công mang lại nguồn lực lớn cho đất nước, nhưng đối với Việt Nam thì đây vẫn là một vấn đề mới mẻ. Theo đại biểu, việc hình thành Trung tâm tài chính tại Việt Nam phải thực sự có một số chính sách vượt trội hơn hẳn các trung tâm tai chính khác thì mới có thể tạo nên sự hấp dẫn thu hút các nhà đầu tư.

Đề cập đến chính sách ngoại hối, nữ đại biểu nhìn nhận, các chính sách này khá vượt trội so với pháp luật hiện hành của việt Nam. Tuy nhiên, Ban soạn thảo cần xem xét có quy định cơ chế kiểm soát dòng tiền rõ ràng để phòng chống rủi ro về rửa tiền, chuyển giá, và cũng nên xác định danh mục hoạt động được sử dụng ngoại tệ để tránh tình trạng lạm dụng hoặc vi phạm chính sách tiền tệ quốc gia.

Đại biểu Nguyễn Thị Lan cho rằng, dự thảo Nghị quyết đã rất cởi mở về chính sách xuất nhập cảnh, cư trú, lao động đối với chuyên gia và nhà đầu tư như không giới hạn tỷ lệ lao động nước ngoài; đơn giản hóa visa, cấp thẻ cư trú dài hạn (tới 10 năm), miễn giấy phép lao động cho chuyên gia. Đây là những chính sách rất thuận lợi để thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao đến làm việc tại trung tâm quốc tế.

Theo đại biểu, nên có chương trình học bổng hỗ trợ đào tạo nhân lực trong nước, hỗ trợ cho các sinh viên giỏi học ngành tài chính, kế toán, hỗ trợ các cán bộ ngành tài chính học chương trình nâng cao, học và thi các chứng chỉ tài chính quốc tế, có chính sách cho sinh viên Việt Nam học giỏi thực tập chuyên sâu khoảng 6-12 tháng tại Trung tâm tài chính quốc tế, có chính sách đặc biệt ưu đãi cho người Việt học tập và làm việc về lĩnh vực tài chính ở nước ngoài về Trung tâm tài chính làm việc…

Bên cạnh các ưu đãi về tuyển dụng đã có, đại biểu đoàn Hà Nội đề nghị bổ sung thêm các ưu đãi khác cho doanh nghiệp trong Trung tâm tài chính sử dụng nhiều lao động Việt Nam, nhất là đối với lao động trẻ.